İran'da Halk, Yurt Dışındaki Aileleriyle İletişimde Sınır ve VPN Yöntemlerini Kullanıyor

İran-Türkiye sınırında, İran dışında yaşayanların yakınlarıyla iletişim kurmasını sağlayan özel bir hizmet bulunuyor. Bu hizmet, iki farklı telefon hattı kullanılarak gerçekleştiriliyor: biri İran şebekesine, diğeri ise Türk şebekesine bağlı.

Uluslararası aramaların İran'da engellenmesi nedeniyle, yurt dışındaki müşteriler WhatsApp üzerinden Türk hattını arıyor. Hizmet sağlayıcı, ardından İran hattından istenilen kişiyi arayarak iletişimi sağlıyor. Sınır bölgesinde bulunması sebebiyle, hem Türk hem İran mobil ağlarına erişim mümkün oluyor.

İletişim Kısıtlamalarını Aşmanın Maliyeti

BBC Farsça Servisi'nin aktardığına göre, bu yöntemle sağlanan dört ila beş dakikalık görüşmenin toplam maliyeti yaklaşık 38 dolar tutuyor. Bu ücret, para transferi masraflarını da kapsıyor. Müşteriler ise bu maliyeti, iletişim kurabilmenin önemi nedeniyle kabul ediyor.

İran'daki kişiler bazen yurt dışını arayabilse de, görüşmeler genellikle iki-üç dakika içinde kesiliyor.

VPN Kullanımı ve İletişim Zorlukları

Tahran'da yaşayan Hamid (isim değiştirilmiştir), yurt dışındaki eşine ve akrabalarına ulaşmak için VPN kullanıyor. İnternet ve telefon kısıtlamalarını aşabilmek için sanal özel ağ teknolojisini tercih ediyor. Hamid, VPN fiyatlarının yükseldiğini ve bağlantıların istikrarsız olduğunu belirtiyor. Ayrıca bağlantı kesildiğinde veri kaybı yaşandığını ve ücret iadesi alamadığını dile getiriyor.

İran'da aylık asgari ücret yaklaşık 100 dolar seviyesinde iken, VPN için bir gigabayt veri yaklaşık 20 dolar tutuyor. Bu durum, maddi açıdan büyük bir yük oluşturuyor.

Yurt Dışındakilerin Endişeleri

Kanada'nın Toronto kentinde yaşayan Negar (isim değiştirilmiştir), Ocak ayında gerçekleşen hükümet karşıtı protestolar sırasında yaşanan endişeyi ailesinin kendisine ilettiğini söylüyor. İnternet kesildiğinde aile üyeleri doğrudan kendisini aramaya başlamış. Negar, kısa görüşmelerin faydalı olduğunu ancak endişesini tam olarak gidermediğini ifade ediyor.

Avustralya Melbourne'de yaşayan Şadi (isim değiştirilmiştir) ise Tahran’daki ailesinin yaşadığı bölgenin patlamalar nedeniyle tehlikeli olduğunu aktarıyor. Patlama sonrası yaşanan koşullar nedeniyle ailesinin dışarı çıkmadığını ve evde kaldığını belirtiyor.

Aile İçi İletişimin Teknolojiyle Mücadelesi

Avrupa'da bulunan Zehra (isim değiştirilmiştir), İran'daki erkek kardeşinin VPN kullanarak Telegram üzerinden kendisiyle iletişimde kaldığını anlatıyor. Kardeşinin bölgedeki devriyeler ve patlama seslerinden dolayı korktuğunu ifade ediyor.

Londra'da yaşayan Pooneh (isim değiştirilmiştir) ise ailesiyle iletişim kurmanın zorlaştığını, artık aile bireylerinin kendisini araması gerektiğini söylüyor. Teknolojiye daha aşina olan kız kardeğinin, aileden haberleri ona ulaştırdığını belirtiyor.

Sansür ve Bilgi Akışı

İran'da yaşayanlar, hem kendi durumlarını aktarıyor hem de dışarıdaki ailelerinden gelen haberleri dinliyor. Hükümetin sansürü nedeniyle savaşla ilgili bilgilere ancak bu tür görüşmelerde ulaşılabiliyor.

"Çoğu zaman sadece haberleri öğrenmek için arıyorlar. Sanki her birimiz hikayenin bir parçasını kaçırıyoruz ve onu birbirimiz aracılığıyla bir araya getirmek zorundayız." - Pooneh